S z c z y t n i k i  i  Ś w i ą t n i k i  D o l n e

w  par.  Brzezie k. Wieliczki

                  

 

 Jan  Bułat

                                            Ks. Szymon Droszcz ( 1799 - 1865 )

                                 
[ artykuł ze zbiorów prywatnych p. Anny Wcisło ze Szczytnik ]

 

    

  Brzezie kościół w latach 1837 - 1924 [powiększ]

 9 października 1832 r. probostwo w Brzeziu objął ks. SZYMON  DROSZCZ  ( Drożdż ). Pochodził z rodziny mieszczańskiej,  

 urodził się w 1799 r. w Starym Sączu.

 Filozofię studiował we Lwowie, teologię we Lwowie i Bochni. Tutaj też w 1825 r. przyjął święcenia kapłańskie z rąk

 bpa G.T. Zieglera. W 1825 r. był wikarym w Starym Sączu, w 1830 r. administratorem w Bochni.
 W Brzeziu remontował stary kościół, a w 1836 r. podjął budowę nowego kościoła. Był gorliwym kapłanem i zapobiegliwym 

 gospodarzem. Dbał też o budynki kościelne i gospodarcze. Dobrze przysłużył się szkolnictwu.
 W czasie rzezi galicyjskiej 24 lutego 1846 r. schronił się do klasztoru benedyktynek w Staniątkach. I tu było zagrożone jego 

 życie, ale swoją postawą onieśmielił napastnika i życie ocalił. Był wicedziekanem dekanatu wielickiego, zwyczajnym 

 spowiednikiem benedyktynek w Staniątkach. Cierpliwym w chorobie, - przez długi czas był sparaliżowany.
 Zmarł 7 czerwca 1865 r. - w polu zwanym Gromki pod lipą, nagle życia dokonał. Pochowany w Brzeziu.

 Tyle napisano o nim w "Słowniku biograficznym kapłanów diecezji tarnowskiej 1786 - 1985.", T. 2 A - J, Tarnów 2000.
 W kronice parafii Brzezie zapisano : "ksiądz Szymon Droszcz zawitawszy 10 października 1832 zastał kościół zupełnie 

 zniszczony, ze starości w ziemię się zapadający ]...], drzwi deskami zabite, do którego nikt nie wchodził z obawy

 przed  zawaleniem [...]. Dla sprawowania nabożeństw wystawiono szopę, w całem znaczeniu tego słowa,

 bo na ośmiu starych deskami obitą, bez powały i okien, słomą pokrytą, gdzie zaledwie dwu ludzi  pomieścić się mogło.

 Po długich staraniach X. Droszcza w r. 1836 wzięto się do budowy nowego kościoła, że trzykrotnie zmieniali się

 kolatorowie - postawieni tylko  drewniany. Ukończony zaś 1840 i konsekrowany przez J. W .X. Biskupa tarnowskiego 

 Wojtarowicza [...]. Brat plebana Droszcza był nauczycielem w Podgórzu [...]. W 1850 r. parafianin Szymon Skimina

 ze Szczytnik wymurował kaplicę z ołtarzem Marii Magdaleny, na cmentarzu przy kościele.".
 W biografii ks. Sz. Droszcza, czytamy : Dobrze przysłużył się szkolnictwu, a historyk oświaty w XIX wieku na Ziemi 

 Bocheńskiej Zbigniew Tuba w monografii "Bochnia. Dzieje miasta i regionu", str. 276 pisze "oświatą ludową interesowali się 

 również księża świeccy, którzy w kilku szkółkach parafialnych pełnili powinności  nauczycielskie, jak : ks. Teofil Jaworski

 w Rajbrocie, ks. Feliks Putkowski - pleban zabierzowski, czy ks. Szymon Droszcz - proboszcz w Brzeziu".
 Spróbujmy odnaleźć działalność ks. Droszcza proboszcza w Brzeziu, w latach od 10 października 1832

 do 7 czerwca 1865 r. w zakresie szkolnictwa.

 Wg "Schematyzmu obejmującego wszystkich nauczycieli, przy szkołach narodowych w diecezji tarnowskiej",

 do której parafia należała, w Brzeziu parafialnej szkoły nie było.
 Ks. Szymon Droszcz jako "gorliwy" proboszcz parafii Brzezie, na której  od 1253 r. znajdował się klasztor PP Benedyktynek
 w Staniątkach współdziałał w omówionych formach oddziaływania tego klasztoru na oświatę ludową, mianowicie :
 - organizował udział parafian w nabożeństwach i uczestnictwo w bractwach szerzonych przez klasztor. sladem tego jest

 m.in. "oko Opatrzności Bożej w górnym zwieńczeniu ołtarzy - głównego i bocznego, które pochodzi z drewnianego kościoła
  w  Brzeziu,  którego budowę rozpoczął w 1836 r. Także w XIX - wiecznej pieczęci gminy Świątniki, było oko Opatrzności 

 Bożej". - Jego staraniem parafianie i mieszkańcy Szczytnik w procesjach chodzili do klasztornego kościoła w Staniątkach

 na nabożeństwa i nauki misyjne, w lipcu 1847 r. Na usilne prośby proboszcza po nauce stanięckiej

 ks. Karol Antoniewicz wygłosił kazanie mówione na sumie w kościele parafialnym w Brzeziu.
 - Gdy zakończył działalność w 1855 r. klasztorną szkolną dla młodzieży wiejskiej w Staniątkach, pełnił wspieranie

 powinności nauczycielskich w parafialnej szkółce w Brzeziu.
 Wydana przez Księgarnię Akademicką w Krakowie rozprawa habilitacyjna Andrzeja Kazimierza Banacha pt. "Młodzież 

 chłopska na Uniwersytecie Jagiellońskim w latach 1860 / 61 - 1917/ 18" zawiera wykaz alfabetyczny 3480 studentów 

 pochodzenia chłopskiego [...], także z tutejszej parafii. Jeżeli na podstawie tego wykazu sporządzimy zestawienie studentów 

 urodzonych we wsiach, które w 1865 r., gdy proboszczem był ks. Szymon Droszcz,

 należały do parafii Brzezie, uzyskane wyniki będą udokumentowanym obrazem działalności ks. Droszcza w zakresie

 oświaty i szkolnictwa w parafii Brzezie.
 Według SCHEMATISMUS  UNIVERSI  VENERABILIS CLERI  diecezji tarnowskiej w roku 1865 ustalono, które wsie w 1865 

 roku należały do parafii Brzezie, dekanat wielicki. Przy porównaniu trzeba uwzględnić, że w Chróści, Staniątkach był 

 klasztorny kościół benedyktynek, który zajmował się szkolnictwem, a odległość do parafialnego kościoła wynosiła 6 km.

 

  L.p.

Nazwa wsi

   Odległość
  do kościoła
       km

       Ilość
    katolików
  (mieszkańców)

      Ilość
   studentów
    na Uniw.

   w tym  
  studentów
   Wydz.  
  Teologii

      Uwagi

1

  Brzezie

-

404

1

1

 

2

  Gruszki

2,0

218

-

-

 

3

  Dąbrowa

4,0

269

2

1

 

4

  Szczytniki

2,0

490

7

4

 

5

  Świątniki Dolne

2,0

223

2

1

 

6

  Chróść

5,0

438

3

-

 

7

  Staniątki

5,0

241

-

-

 

8

  Suchoraba

4,0

125

1

1

 

9

  Łysokanie

2,0

231

-

-

 

10

  Szarów

4,9

326

2

1

 

11

  Zborczyce

4,0

157

-

-

 

12

  Czyżów

3,0

112

-

-

 

13

  Surówki

6,0

77

-

-

 

 

  Razem : - katolików
               - żydów

-

3371
113

18
-

11
-

 

 

  A więc w latach 1860 / 61 - 1917 / 18 osiemnastu synów chłopskich z parafii Brzezie studiowało na Uniwersytecie 

 Jagiellońskim, jedenastu na Wydziale Teologii i przyjęło święcenia kapłańskie, jest rzeczywistym świadectwem,

 że ks. Szymon  Droszcz - dobrze przysłużył się szkolnictwu i pełnił powinności nauczycielskie w parafialnej szkółce.

 Jeżeli pominiemy w zestawieniu studentów z okresu ... blisko połowa tej młodzieży studiującej na Uniwersytecie pochodziła

 ze wsi Szczytniki, w której ilość mieszkańców wynosiła tylko 14,5 % ludności całej parafii.

 W związku z tym warto może zwrócić uwagę, że :
 1. Ks. Szymon Droszcz urodził się i wychował w Starym Sączu w cieniu starodawnego klasztoru klarysek, założonego
     przez św. Kingę małżonkę księcia Bolesława Wstydliwego, który w 1260 roku nadał wieś Szczytniki w parafii Brzezie
     kapitule krakowskiego kościoła katedralnego, którego pasterzem był św. Stanisław biskup męczennik.
     Poddani chłopi ze Szczytnik do 1794 r. mieli obowiązek nocnej i dziennej służby, byli świątnikami tegoż kościoła
     w Krakowie na Wawelu.
     W dziewiętnasto - wiecznej pieczęci gminy Szczytniki jako herb gminy - była mitra i pastorał. Miejscowa tradycja głosiła,
     że św. Stanisław jako biskup tegoż kościoła "wykupił wieś Szczytniki od pańszczyzny".
 2. Według parafialnej Księgi Zaślubin : 21 lutego 1841 r. ks. proboszcz Szymon Droszcz błogosławił ślub
     Pawła Libiszewskiego z Marianną Piastusińską, 1 - voto Szyferową - ostatniego dziedzica w Szczytnikach,  

     świadkami byli Piotr Droszcz nauczyciel szkoły ludowej w Podgórzu k. Krakowa, brat ks. Szymona Droszcza

     i Karol Oranżewicz obywatel Podgórza.
 3. W czasie rzezi galicyjskiej w lutym 1846 r. były w tutejszej okolicy napady na dwory. Napad na dwór w Grodkowicach,
     które należały do parafii Chełm zakończył się śmiercią właściciela Marcjana Żeleńskiego.

     Ks. Szymon Droszcz schronił się do klasztoru PP. Benedyktynek w Staniątkach,

     gdzie w 1841 r. benedyktynka F. Droszcz uczyła w klasztornej szkole dzieci  wiejskie.

     Chłopi ze Szczytnik " w rabacji nie brali udziału - szczęśliwi pańszczyzny nie robili".
 Może wymienione fakty zbliżyły ks. Szymona Droszcza z chłopami - zwanymi świątnikami kościoła katedralnego
 ze Szczytnik ? Zapewne przy remoncie starego i budowie nowego kościoła drewnianego w Brzeziu, w spełnieniu 

 nauczycielskich powinności w parafialnej szkole z ks. proboszczem Szymonem Droszczem współpracowali chłopi
 ze Szczytnik :
 Szymon Skimina (ur.1796 - zm.1872) s. Mikołaja i Katarzyny Bill vel Biell, który na cmentarzu przy kościele kaplicę
 z obrazem Marii Magdaleny wymurował,
 jego syn Kazimierz Skimina (ur.1840 - zm.1922),
 jego brat - cieśla Klemens Skimina (ur.1803 - zm.1874) fundator kapliczki w Szczytnikach  przy gościńcu z Krakuszowic
 do Brzezia,
 Piotr Bułat  (ur.1838 - zm.1914) s. Jakuba i Jadwigi Strojek zw. Pietrecek,
 Jan Kanty Kołos (ur.1822 - zm.1865) s. Grzegorza i Katarzyny Konarskiej zw. Kurda,
 Wojciech Wcisło (ur.1812 - zm.1861) s. Fabiana i Katarzyny Rudek zw. Figut,
 Mikołaj Strojek (ur.1812 - zm.1869) s. Kaspra i Teresy Kołosowny,
 jego syn Kazimierz Strojek (ur.1840 - zm.1934),
 Kazimierz Bilski vel Bielski (ur.1837 - zm.po 1893) s. Józefa i Anny Radwańskiej i inni, chłopi ze Świątnik :
 Józef Radwański (...) s. Mikołaja Radwana i Apolonii Skiminowej, fundator kapliczki -  krzyża w Świątnikach
 przy rozstaju dróg  od Szczytnik do Zborczyc,
 Wincenty Janik,
 Wojciech Majcher,
 Andrzej Jurkowski,
 Wojciech Żupnik,
 
z Czyżowa - Wojciech Włodek,
 z Brzezia wójt Jan Szczepanik oraz inni parafianie.
 Zapewne na początku  Szymon Droszcz gorliwy i wykształcony kapłan, dla ożywienia służby bożej w parafii, nawiązując
 do tradycji szesnastowiecznej szkoły parafialnej w Brzeziu - organizuje szkołę parafialną, w której "przyuczy" kilku dorosłych . 

 - na wsi mówiło się parobków - przy ich pomocy w zbudowaniu szopy, przy zapadającym się w ziemię od starości kościółku, 

 przed sumą wobec zgromadzonych parafian głośno  zadaje im  katechiczne pytania, oni głośno i wyraźnie deklamują 

 odpowiedzi. W ten sposób uczy parafian, pociesza i prawdę ..., , a parobków czytania i pisania. Może do tych parobków

 należeli ze Szczytnik : Jakub Bułat, ojciec wspomnianego "Pietrecki",

 Jan Kanty Kołos zw. Kurda,

 Wojciech Wcisło zw. Figut,
 ze Świątnik : Józef Radwański s. Mikołaja Radwana.
 Zapewne, ta rozpoczęta praca szkolna rozwijała i rozszerzała się. Gdy w 1855 r. przestała funkcjonować w Staniątkach 

 klasztorna szkoła dla dzieci wiejskich, wzrastało zapotrzebowanie na "nauczycielską"  powinność ks. Droszcza.

 Ta działalność przyczyniła się do powstania w Szczytnikach i Świątnikach "elity wiejskiej".

 Współpracujący z proboszczem chłopi wyrobili sobie w środowisku autorytet, ciekawość świata, potrzebę czytania i ambicję 

 kształcenia swych dzieci, a matki tęsknotę, aby syn został księdzem. Będą posyłać swoich synów do gimnazjum

 i na dalsze kształcenie. Jak wykształceni synowie, będa się zobowiązywać do kształcenia swoich krewnych,

 np. ks. Jan Bułat (ur.1875 - zm.1915) proboszcz i nauczyciel religii, prefekt bursy w c.k. gimnazjum w Nowym Targu.
 Zapewne na początku lat sześćdziesiątych XIX wieku uczniami parafialnej szkoły ks. Droszcza byli :
 Jan Strojek ur. 1852 r. w Szczytnikach, syn Mikołaja,
 Klemens Skimina ur. 1856 r. w Szczytnikach, syn Klemensa,
 Wojciech Janik ur.1852 r. w Świątnikach syn Wincentego,
 Stanisław Majcher ur. 1857 r. w Świątnikach syn Wojciecha.
 To za radą ks. Droszcza "elita wiejska" ze Szczytnik i Świątnik posyłać ich będzie do c.k. Gimnazjum Niższego w Bochni, 

 następnie do c.k. Gimnazjum św. Jacka w Krakowie. Prawdopodobnie w ich nauczaniu pomagał mu brat Piotr Droszcz 

 nauczyciel szkoły ludowej w Podgórzu. Zapewne pod koniec życia ks. Droszcza pomagał w nauce elementarnej

 i przygotowywał do gimnazjum

 - Kajetan Kołos (ur.1855 - zm.1929) syn Jana Kantego zw. Kurda i Franciszki Bułatownej ze Szczytnik.

 Wnuk Kajetana - Mieczysław Lasoń, sołtys w Grodkowicach, opowiadał mi w 1992 r., że "dziadek był samoukiem". 

 Zapewne tak, gdyż ks. Szymon Droszcz był już chory i sparaliżowany. Świadectwem, że Kajetan był uczniem

 ks. proboszcza Droszcza jest, że Kajetan Kołos co rok w dzień wielkiego postu, do końca swego żywota w 1929 roku

 śpiewał i prowadził z kościoła parafialnego w Brzeziu - "stacje Jerczewialne czyli drogę krzyża świętego", na którą licznie 

 uczęszczali nie tylko parafianie, ale także ludzie z dalszych okolic. Zapewne po śmierci ks. Droszcza,

 nowy proboszcz ks. Jan Krajger, honorowy obywatel miasta Wieliczki, gdy przybył do parafii Brzezie w 1865 r.,

 to "światły kapłan" - jak o nim mówiono - zaopiekował się uczniami szkółki parafialnej ks. Droszcza i nauczył

 między innymi Kajetana Kołosa śpiewać stacje krzyża świętego, które śpiewano w kościołach Wieliczki,

 gdzie jest Klasztor OO Reformatów. W kościele parafialnym w Brzeziu, po śmierci w 1929 r., czynność tę wykonywali

 chłopi ze Szczytnik, kolejno : Franciszek Bułat zw. Grol (1930 - 1949), Jan Wcisło s. Hilarego (1950 - 1952),

 ostatni Jan Radwański (1953 - 1968). Długoletnią tradycję - śpiewania w parafialnym kościele w Brzeziu - Drogi Krzyżowej
 przez chłopów ze Szczytnik zakończył ks. proboszcz Jan Szybowski w 1968 r.
 Przed przybyciem ks. Szymona Droszcza na proboszcza parafii Brzezie, tutejsze strony w 1831 r. nawiedziła straszliwa 

 epidemia cholery. Jako świadectwo pozostały choleryczne cmentarze np. w Cichawie, Niepołomicach, Zagórzu, na których

 w zbiorowych mogiłach grzebano zmarłych na cholerę. W Szczytnikach na południowo - zachodniej rubieży, u zbiegu granic 

 wsi Szczytniki, Krakuszowice i Zborczyce na polanie kopaliny jest cmentarzyk zwany "pod mogiłką", na którym grzebano 

 zmarłych, - jak napisano na kapliczce tego cmentarza - na k...... ze Szczytnik, Świątnik i Zborczyc.

 Według miejscowej tradycji spoczywa  na nim antenat dużej gałęzi rodu

 Skiminów ze Szczytnik - Mikołaj Skimina (ur.1751 - zm.1831) i jego żona Katarzyna Bielowna (ur.1761 - zm.1831)

 córka Macieja.
 W czasie tej epidemii zmarła na cholerę matka Jana Kantego Kołosa zw. Kurda - Katarzyna Konarska (ur.1797 - zm.1831) 

 córka Bartłomieja z Czyżowa.
 Z okresem probostwa w tutejszej parafii Brzezie ks. Szymon Droszcz (lata 1832 - 1865), wiążą się pewne wydarzenia
 i refleksje historyczne. Na podstawie bliżej nie uświadomionego przekazu rodzinnego wnuka Kajetana Kołosa
 - Stanisław Kołos ze Szczytnik mówi, że przezwisko Jana Kantego Kołosa, ojca Kajetana - "Kurda" pochodzi z czasów 

 poprzedzających Wiosnę Ludów. Ponoć miał on widzieć krwawą procesję Edwarda Dembowskiego w Podgórzu podczas 

 powstania krakowskiego w lutym 1846 roku. W świetle wyżej wymienionej działalności oświatowej księdza

 Szymona Droszcza proboszcza w Brzeziu wydaje się to możliwe. Jeżeli Jan Kanty Kołos zw. Kurda współpracował

 z ks. Szymonem Droszczem to zapewne bywał przez niego posyłany  do brata Piotra Droszcza nauczyciela w Podgórzu, 

 który z Karolem Oranżewiczem jest zapisany w Księdze Ślubów wsi Szczytniki w parafii Brzezie - jako Świadkowie

 zaślubin Pawła Libiszewskiego z Marianną Piastusińską, 1 - voto Szefferową w lutym 1841 r.

 W procesie uczestników powstania krakowskiego, zeznawał jako świadek Karol Oranżewicz, obywatel Podgórza. 

 Przebywając z posłaniem u Piotra Droszcza w Podgórzu, Jan Kanty Kołos zw. Kurda mógł razem z Karolem 

 Oranżewiczem oglądać wydarzenia historycznej procesji Edwarda Dembowskiego w Krakowie - Podgórzu.
 Przed przybyciem ks. Szymona Droszcza na probostwo parafii Brzezie od r. 1832 do ??, właścicielem Szczytnik był 

 Dembiński, w parafialnej Księdze Zgonów wsi Szczytniki zapisana jest Kunegunda Dembińska lat 47, zmarła w 1818 r.
 W herbarzu Uruskiego czytamy, że Marcin Libiszewski poślubił Mariannę Dębińską siostrę sławnego generała
 Henryka Dębińskiego, który był m.in. głównodowodzącym wojsk węgierskich w czasie Wiosny Ludów na Węgrzech.

 Tenże generał Dębiński zamierzał wyzwolić Galicję przez marsz wojsk węgierskich, którym dowodził do Krakowa.

 Z Krakowa na Węgry przez tutejszą okolicę w 1848 r. przeszła osiemdziesięciotysięczna armia rosyjska na pogrom

 węgierskiej Wiosny Ludów.
 W Szczytnikach z tego wydarzenia, pozostały zanikające już opowiadania o "koniokradach", - albowiem dla maszerujących 

 wojsk było zapotrzebowanie na konie.

 Ale Henryk Dębiński i Dwernicki byli generałami w polskim Powstaniu Listopadowym,
 w którym uczestniczył ostatni dziedzic w Szczytnikach Paweł Libiszewski.
 Pozostaje pytanie, czy Bartłomiej Dwernicki ożeniony z Melanią Szefferówną, córką Marianny, żony Pawła 

 Libiszewskiego przyprowadził w roku 1840 z Niepołomic do Szczytnik tegoż Libiszewskiego przypadkowo ?
 Paweł Libiszewski z żoną Marianną w 1852 r. u adwokata Stojałowskiego w Tarnowie kupił dobra w Szczytnikach
 i Świątnikach w obwodzie bocheńskim od Melanii ze Strzyżewskich Olearskiej, w spadku odziedziczone
 po Janie Radkiewiczu. Nie wiemy, jak te dobra przeszły z Dębińskich na własność Jana Radkiewicza.

                                                                                                                                                                       Jan Bułat

-------------------------------------------------

 

 Uwagi dodatkowe ( Andrzej Wcisło ) :

 a/ Andrzej Kazimierz Banach "Młodzież chłopska na Uniwersytecie Jagiellońskim w latach 1860 / 61 - 1917/ 18"
    (parafia Brzezie)
 1/ Bielski Jędrzej, ur. 26 XI 1868 r. w Świątnikach Dolnych, w pow. bocheńskim. Syn Kazimierza, rolnika w Szczytnikach.
    Gimn. Św. Jacka w Krakowie. Stud. na Wydz. Teologicznym 1888/9 - 1891/2.
 2/ Bielski Klemens, ur. w 1877 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Kazimierza, rolnika.
     Gimn. Św. Jacka w Krakowie. Stud. na Wydz. Prawa 1897/98 - 1901/02.
 3/ Bułat Jan, ur. w 1875 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Piotra rolnika.
     Gimn. Św. Jacka w Krakowie. Stud. na Wydz. Teologicznym 1896/97 - 1899/1900.
 4/ Flasiński Franciszek, ur. 22 I 1888 r. w Dabrowie, w pow. bocheńskim. Syn Wojciecha, rolnika.
     Stud. na Wydz. Teologicznym 1907/08 - 1911/12.
 5/ Glasiński Franciszek, ur. w 1888 r. w Dąbrowie, w pow. bocheńskim. Syn Wojciecha, rolnika.
     Gimn. w Bochni. Stud. na Wydz. Teologicznym 1908/09.
 6/ Góralik Jan, ur.13 VI 1889 r. w Chrości, w pow. bocheńskim. Syn Jana, rolnika.
     Gimn. Św. Anny w Krakowie. Stud. na Wydz. Teologicznym 1907/08 - 1910/11.
 7/ Jurkowski Błażej, ur. 28 I 1855 r. w Świątnikach Górnych [?], w pow. wielickim. Syn (?) rolnika.
     Opiekun Mikołaj Bułat, rolnik w Szczytnikach Stud. na Wydz. Filozoficznym 1880/81 - 1883/84.
 8/ Kalicki Piotr, ur. 1891 r. w Szarowie, w pow. bocheńskim. Syn Kazimierza, rolnika.
     Gimn. w Bochni. Stud. na Wydz. Prawa 1910/11 oraz na Wydz. Teologicznym 1911/12 - 1914/15.
 9/ Kubicz Władysław, ur. w 1885 r. w Grodkowicach, w pow. bocheńskim. Syn Józefa, rolnika.
     Gimn. w Bochni. Stud. na Wydz. Prawa 1906/7 - 1910/11.
 10/ Skimina Ludwik - ksiądz, ur. w 1881 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Kazimierza, rolnika.
      Stud. na Wydz. Filozoficznym 1902/03, następnie na Wydz. Teologicznym Uniwersuytetu Jana Kazimierza we Lwowie
      oraz na Wydz. Teologicznym UJ 1907/08.
 11/ Skimina Walenty, ur. w 1838 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Szymona, rolnika.
      Seminarium duchowne w Tarnowie. Stud. (nadzwyczajny) na Wydz. Teologicznym 1863/63 - 1864/65.
 12/ Strojek Jan, ur. 8 V 1852 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Jakuba, rolnika.
      Gimn. w Bochni ora Gimn. Św. Jacka w Krakowie. Stud. na Wydz. Filozoficznym 1871/72 - 1874/75.
 13/ Strojek Klemens, ur. 10 X 1891 r. w Szczytnikach, w pow. bocheńskim. Syn Kazimierza, rolnika.
      Gimn. w Podgórzu. Stud. na Wydz. Teologicznym 1911/12 - 1914/15.
 14/ Szczepanik Stanisław, ur. w 1871 r. w Brzeziu, w pow. bocheńskim. Syn (?) rolnika. Opiekun Cyprian Szlachta,
      rolnik w Świątnikach. Uczęszczał do Kolegium oo. Jezuitów w Krakowie.
     Stud. (nadzwyczajny) na Wydz. Filozoficznym 1895/96.
 15/ Wajda Augustyn, ur. w 1888 r. w Szarowie, w pow. bocheńskim. Syn (?), rolnika.
      Gimn. w Bochni. Stud. na Wydz. Prawa 1910/11.
 16/ Wojakowski Wincenty, ur. w 1887 r. w Świątnikach, w pow. bocheńskim. Syn Sebastiana, rolnika.
      Gimn. w Bochni. Stud. na Wydz. Lekarskim 1907/08.

 b/ Dembowski Edward (ur.1822 Warszawa - zm.1846), syn kasztelana Leona i Julii z Kochanowskich, córki senatora 

 Królestwa Polskiego, emisariusz, filozof, publicysta,
 przyjĄł w czasie powstania 1846 r. program społeczny Tow. Dem. Polskiego i stał na gruncie uwłaszczenia i zniesienia 

 pańszczyzny. 27 .02.1846 r. zorganizował procesję, aby pod jej osłoną łatwiej uzyskać u chłopów posłuch dla słów 

 emisariuszy  powstańczych. Procesja, w której wzięło udział około 500 osób, 30 księży i zakonników z krzyżami

 i chorągwiami oraz oddział strzelców w ilości 30 ludzi, na czele której szedł Dembowski w białej chłopskiej sukmanie

 z krzyżem w ręku, wyruszyła z Krakowa popołudniu, a nie spotkawszy band chłopskich,

 zawróciła pod wieczór ku miastu, gdzie zamierzano spędzić noc, w tym samym właśnie czasie, gdy powracał do miasta

 z wojskiem generał austriacki Collin, który opuścił je dwa dni przedtem na skutek wybuchu rewolucji. Collin wysłał naprzeciw 

 procesji, wchodzącej ze śpiewem na Podgórze, oddział wojska, który przyjął nadchodzących strzałami.

 W czasie utarczki Dembowski został na Rynku Podgórskim ujęty i rozbrojony, przeszyty kulą, w chwili gdy chciał się wyrwać

 i uciec, i przebity po trzykroć bagnetem. Wobec tego, że go nie rozpoznano, śmierć jego  przeszła w pierwszej chwili

 w zamęcie wypadków niepostrzeżenie, i jeszcze przez kilka miesięcy potem poszukiwała go policja austriacka tak usilnie,

 że rozkopywano mogiły ofiar rzezi podgórskiej, wydobywano trupy i kazano ludności stwierdzać, czy Dembowski

 nie znajduje się pośród nich. Wśród społeczeństwa pojawiały się również ustawiczne pogłoski, że Dembowski uszedł, żyje

 i na czele powstańców bije się gdzieś z zaborcami.
 [Źródło : Polski Słownik Biograficzny, Dembowski Edward]

 

 c/ Rodzina Droszcz w par. Brzezie :

 Michał Droszcz (ur.1833 - zm.26.03.1898 Staniątki, dom 27), lat 65 [LM Brzezie, skan 169]

 ż. Katarzyna Śledziowska [ur.+/-1835]

 Dzieci :

 A1. Jan Drożdż (ur.1874) de Staniątki

       ż.(śl.1897 Gruszki, par. Brzezie, dom 6, 17) Weronika Taraska (ur.1871) [LC Brzezie skan 117]

       ojc. Jan Taraska [ur.+/-1850]

       mat. Katarzyna Majka [ur.+/-1850]

       Dzieci :

       B1. Walerian Drożdż (ur.30.11.1903 Gruszki, dom 17, par. Brzezie) [LN Brzezie, skan 83]

       B2. Władysław Drożdż (ur.17.05.1906 Gruszki, dom 117, par. Brzezie) [LN Brzezie, skan 183]

 A2. Helena Drożdżak (ur.1878)

       m.(śl.1899 Staniątki, par. Brzezie) Walenty Jędras (ur.1875 Łysokanie) [LC Brzezie 1899, skan 144]

       ojc. Wawrzyniec Jędras

       mat. Julianna Róg

 

----------------------------------------------------------------------------------------

 

  Cmentarz parafialny w Brzeziu :

 

        

  Brzezie : ks. Jan Krajger

 

 

     

 

    [powiększ]

  Brzezie,  ks. Stefan Walczak

 

 

 

powrót do strony głównej